- Budujemy drogi nie przeciwko naturze, budujemy drogi zgodnie z naturą – podkreślił Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Radosław Stępień, wyrażając zarazem nadzieję, że w najbliższej przyszłości będzie to podstawowy wyznacznik nie tylko dla Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad i resortu Infrastruktury, ale dla wszystkich, którzy budują drogi w Polsce.

Zdaniem Ministra Stępnia jesteśmy już autostradowo w Europie, gdyż w sierpniu tego roku Polska wpięła się w europejski system autostrad właśnie autostradą A4. Minister wyraził przekonanie, że w 2012 roku do sieci najważniejszych dróg naszego kontynentu zostanie podłączona także autostrada A2.

Dziękując obecnemu na uroczystości Jerzemu Polaczkowi, byłemu Ministrowi Infrastruktury, za rozpoczęcie pracy przy budowie autostrady, Minister Stępień podkreślił, że „budowa infrastruktury jest naszym wspólnym zadaniem” oraz że „bez względu na dzielące nas różnice poglądów, drogi budujemy wspólnie i budujemy je przez lata”.

Aby autostrada dobrze służyła kierowcom, została poświęcona przez Jego Eminencję Księdza Kardynała Franciszka Macharskiego.

Budowa autostrady A4 Kraków – Tarnów odcinek Kraków – Szarów ruszyła 27 kwietnia 2007 roku, a zakończyła się 30 września 2009 roku. Inwestorem zadania była Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, a Wykonawcą - hiszpańsko–polskie konsorcjum złożone z firm DRAGADOS SA oraz Polimex – Mostostal SA. Kontrakt opiewał na kwotę 839.328.570,79 złotych brutto. Budowa została sfinansowana w całości z Krajowego Funduszu Drogowego.

Droga EURO 2012
Autostrada Kraków - Tarnów jest częścią biegnącej z Europy Zachodniej na Ukrainę autostrady A4 leżącej w III Transeuropejskim Korytarzu Transportowym, który przecina Polskę od zachodniej granicy w Zgorzelcu do wschodniej granicy w Korczowej. Jest również częścią europejskiej trasy E40. Warto podkreślić, że była to pierwsza autostrada budowana na wschód od rzeki Wisły. Znaczenie autostrady A4 wzrosło niepomiernie po przyznaniu Polsce i Ukrainie organizacji EURO 2012 , czyli Mistrzostw Europy w piłce nożnej w 2012 roku, gdyż połączy ona ze sobą te miasta w obydwóch krajach, w których zaplanowano rozegraniu meczów mistrzostw.

Parametry techniczne
Otwarty właśnie odcinek autostrady ma 19,9 km długości. Na trasie A4 od Krakowa do granicy dawnego województwa krakowskiego powstał węzeł autostradowy "Targowisko". W granicach miasta Krakowa powstaje jeszcze węzeł „Bieżanów”, który stanowi początek wschodniej obwodnicy Krakowa, a jego budowa jest realizowana w ramach budowy drogi ekspresowej S7. Pomiędzy Krakowem a Szarowem wzniesiono 30 obiektów mostowych: 15 wiaduktów autostradowych, 6 wiaduktów drogowych, 5 mostów autostradowych, 1 przejście dla zwierząt oraz 3 mosty drogowe.

Autostrada Kraków – Szarów została zbudowana w klasie technicznej A (najwyższej); jej skrajnia pionowa ma 4,7 m. Nawierzchnia bitumiczna została dostosowana do przenoszenia obciążeń 115 kN/oś. Każda z dwu jezdni autostrady na odcinku od węzła wielickiego do węzła „Bieżanów” ma trzy pasy ruchu (3 x 3,75 m szerokości), a dalej do węzła „Targowisko” dwa pasy ruchu o szerokości 3,75 m każdy, pas awaryjny (3,0 m) oraz pobocze gruntowe (1,25 m). Jezdnie są rozdzielone pasem dzielącym o szerokości 5 m (4-metrowy pas zieleni + 2 x 0,5 m opaski bitumiczne).

Dla ciągłego utrzymania autostrady, w rejonie Szarowa w widłach A4 oraz drogi krajowej nr 75 przewidziano budowę Obwodu Utrzymania Autostrady, który będzie zapewniać całoroczne bieżące utrzymanie drogi oraz urządzeń obsługi, organizacji i bezpieczeństwa ruchu drogowego. W Staniątkach oraz na łącznicy węzła „Targowisko” zostały zlokalizowane Punkty Poboru Opłat, które zostaną uruchomione, gdy autostrada stanie się płatna.

Wygoda podróżnych
Przy autostradzie zbudowano dwa Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP) kategorii I: „Zakrzów” i „Podłęże”, na terenie których zaprojektowano zadaszenia ze stolikami i ławkami oraz sanitariaty. Parking w Zakrzowie pomieści 116 pojazdów, w tym 32 samochody ciężarowe lub autobusy oraz 72 samochody osobowe, natomiast na terenie MOP-u w Podłężu może zaparkować 113 pojazdów, w tym 29 TIR-ów lub autobusów oraz 72 samochody osobowe.

Ekologia
Jak zawsze, bardzo duży nacisk położono na ekologię. Już na etapie projektowania trwały konsultacje ze specjalistami w dziedzinie ochrony środowiska, leśnikami oraz naukowcami, którzy wskazywali projektantom, gdzie zlokalizować przejścia dla zwierząt, by odpowiadały one trasom migracji zwierzyny z terenów górskich do Puszczy Niepołomickiej. Autostrada została wyposażona w zaawansowany technologicznie system odprowadzania wód opadowych, w którym są one przed odprowadzeniem do odbiorników (zbiorników odparowujących lub istniejących cieków) oczyszczone do I klasy czystości. W tym celu zbudowano: studnie wpadowe z osadnikiem, studzienki kontrolno – pomiarowe z osadnikami, studzienki ściekowe z osadnikiem, studzienki kanalizacyjne, osadniki, separatory lamelowe, zbiorniki retencyjno – oczyszczające. Dla ochrony istniejącej i planowanej zabudowy mieszkaniowej zbudowano ponad 22,0 km ekranów akustycznych o wysokości od 2,0 m do 6,5 m. Na obiektach mostowych ustawiono ekrany przezroczyste (odbijające fale akustyczne), natomiast poza obiektami – ekrany pochłaniające hałas. Stonowana beżowo – zielona kolorystyka ekranów została dostosowana do otaczającego drogę krajobrazu i zagospodarowania terenu. Ponadto zaplanowano wprowadzenie wzdłuż drogi nowych układów zieleni wysokiej (drzew i krzewów), które spełniać będą rolę ochronną, krajobrazową i biocenotyczną. Wzdłuż autostrady pojawi się: 4.200 drzew liściastych, 1.350 drzew iglastych i ponad 20 tysięcy krzewów liściastych. W rejonie przejścia dla dzikich zwierząt zaprojektowano nasadzenia zieleni naprowadzającej i osłonowej. W celu podniesienia bezpieczeństwa ruchu oraz bezpieczeństwa ludzi i zwierząt przebywających w pobliżu autostrady zbudowano ogrodzenie. Na terenach leśnych ma ono 2,0 m wysokości, a na terenach nieleśnych – 1,5 m.

Bezpieczeństwo ruchu drogowego
Autostrada została zaopatrzona w liczne urządzenia poprawiające bezpieczeństwo ruchu drogowego. Na łącznicach węzłów w pasie rozdziału stanęły bariery ochronne betonowe. Na poboczach oraz na obiektach mostowych zamontowano stalowe bariery ochronne. Na pięciu zaplanowanych przejazdach awaryjnych przez pas dzielący, przeznaczonych dla służb interwencyjnych (straż pożarna, pogotowie, policja, służby drogowe) zamontowano bariery rozbieralne. Ponadto zarówno w ogrodzeniu autostrady, jak i w ekranach akustycznych są bramy i wyjścia awaryjne.

Koszty
Decyzję o Ustaleniu Lokalizacji Autostrady (ULA) dla tej inwestycji wydano w grudniu 1998 roku, a pozwolenie na budowę w listopadzie 2005 roku. Pomiędzy Krakowem a Szarowem (teren dawnego województwa krakowskiego) GDDKiA wykupiła 1.738 działek za 161,4 mln złotych. Pozostałe wydatki poniesione na realizację odcinka autostrady pomiędzy węzłem „Wielicka” a węzłem „Targowisko” to: 84,9 mln zł na badania archeologiczne, 13,0 mln zł na projekt i 0,6 mln na wycinkę drzew. Łączny koszt budowy A4 Kraków - Szarów przekroczył kwotę miliarda złotych.

ZAKRES ROBÓT WYKONANYCH NA BUDOWIE AUTOSTRADY A4
ODCINEK WĘZEŁ WIELICKA – WĘZEŁ TARGOWISKO

19,9 km autostrady
21,0 km dróg dojazdowych
30 obiektów mostowych
256 przepustów
20 dróg poprzecznych krzyżujących się z Autostradą
2 Miejsca Obsługi Podróżnych – Podłęże i Zakrzów
Punkt Poboru Opłat Staniątki
17,6 km linii energetycznych WN i SN
29,22 km linii energetycznych NN i oświetlenia ulicznego
16,1 km linii teletechnicznych
17,2 km sieci gazowej
10,3 km sieci wodociągowej
3,4 km sieci kanalizacji sanitarnej
52,9 km kanalizacji deszczowej
6 zbiorników retencyjnych
22,2 km ekranów akustycznych

Wykopy: 1.558.000,0 m3
Nasypy: 2.054.000,0 m3
Warstwa mrozoochronna: 384.100,0 m3
Podbudowy naturalne: 333.700,0 m3
Masy bitumiczne: 490.000,0 ton
Beton: 120 000 m3
Stal zbrojeniowa: 5 500 ton
Humusowanie skarp i terenów przyległych: 1.370.000,0 m2

Fotogaleria - Otwarcie A4 Kraków - Szarów

Źródło: GDDKiA Oddział Kraków

Zdjęcia: Nowoczesne Budownictwo Inżynieryjne