Facebook   YouTube   English
Logo NBI - Nowoczesne Budownictwo Inżynieryjne

|||||||||
|
|

Zaloguj

| Zapomniałeś hasła?
Szukaj

Zamow prenumerate
Wydarzenia
Wstecz


Droga S1 Mysłowice – Bielsko-Biała w realizacji
Katowicki Oddział GDDKiA podpisał umowę z firmą Budimex na realizację 10-kilometrowego odcinka drogi ekspresowej S1 Mysłowice – Bieruń. Kierowcy pojadą tym odcinkiem S1 w IV kwartale 2025 r. [...]

125 lat Grupy Brugg




Konferencja Naukowa KILiW PAN i KN PZITB 2022-09-11
[...]


NO-DIG POLAND już we wrześniu
Rozmowa z prof. dr. hab. inż. Andrzejem Kuliczkowskim, byłym prezesem zarządu Polskiej Fundacji Technik Bezwykopowych, cenionym w Polsce i na świecie specjalistą w zakresie. [...]


Wojna w Ukrainie zagrożeniem dla rentowności polskiego budownictwa
Jak wynika z najnowszego raportu firmy badawczej Spectis Rynek budowlany w Polsce 2022–2029, po dobrym początku 2022 r. perspektywy dla budownictwa na dalszą część roku rysują się mniej optymistycznie. Do oczekiwanego spowolnienia w sposób pośredni przyczyni się wojna w Ukrainie, która potęguje już wcześniej obserwowane na rynku problemy, takie jak rosnące ceny surowców, materiałów i nośników energii czy niedobór pracowników.[...]


Konsorcjum firm STRABAG i Budimex oddało do użytku odcinek zachodniej obwodnicy Łodzi
25 czerwca 2022 r. konsorcjum firm STRABAG Sp. z o.o. oraz Budimex S.A. oddało do użytku 12-kilometrowy odcinek trasy ekspresowej S14, od węzła Łódź Lublinek do węzła Aleksandrów Łódzki, stanowiącej południowy fragment zachodniej obwodnicy Łodzi.[...]



Franciszek Ksawery Christiani – wizjoner i budowniczy traktów

200 lat temu, 10 kwietnia 1819 roku, Franciszek Ksawery Christiani mianowany został Dyrektorem Dyrekcji Jeneralnej Dróg i Mostów Królestwa Polskiego. To właśnie jemu zawdzięczamy rozwój traktów bitych w Królestwie Polskim. Stworzona od podstaw i kierowana przez niego Dyrekcja Jeneralna wytyczyła nowe przebiegi traktów, a z wielu z nich, przez lata przebudowanych, wciąż korzystamy.
Autor: GDDKiA



Franciszek Ksawery Christiani, portret: Muzeum Narodowe w KrakowieChristiani urodził się 4 listopada 1772 roku w podkarpackiej Dukli, w rodzinie Barbary (z domu Prakesz) i Jana Christianich. Ojciec był poczmistrzem dukielskim do 1808 roku, stąd Franciszek dzieciństwo i wczesną młodość spędził w Dukli. Jako osiemnastoletni, pełen ambicji młodzian udał się na studia techniczne do Austrii. Po zakończeniu nauki krótko, acz intensywnie, służył w armii austriackiej, by porzucić w 1812 roku karierę wojskowego na rzecz kariery inżyniera drogowego. Podjął pracę w austriackiej dyrekcji dróg, a ponieważ był nie tylko znakomitym inżynierem, ale również doskonałym organizatorem, błyskawicznie awansował na stanowisko zastępcy dyrektora Dyrekcji Budowy Dróg i Mostów w Galicji. Tam budowało się drogi bite już na szeroką skalę.

W tym okresie Królestwu Polskiemu doskwierał zarówno brak doświadczonej kadry technicznej, jak i dróg bitych. Spacerowa droga podmiejska z Warszawy na Bielany była kroplą w morzu. Prace przy drogach w dużej mierze opierały się na szarwarku opartym na prawie zwyczajowym ludności mieszkającej do 3 mil od drogi. Sprowadzono więc do Warszawy, dzięki wsparciu przyjaciół oraz koligacjom rodzinnym, Christianiego, który dosłużył się już stopnia generała. 10 kwietnia 1819 roku, ukazem carskim, został mianowany pierwszym Dyrektorem Dyrekcji Jeneralnej Dróg i Mostów Królestwa Polskiego. Oficjalnie taki komunikat został podany do publicznej wiadomości ponad miesiąc później. Organizując Dyrekcję, Christiani ściągnął też kilku inżynierów z Galicji. Niewątpliwie tworzenie podstaw administracji drogowej wymagało czegoś więcej niż pomysłu. Franciszek był doskonałym projektantem długofalowym i wielopoziomowym.

Ogromne pokłady wiedzy popartej praktyką systematyzował i wydawał publikując m.in. „Prawidła do ułożenia i sprawdzania Anszlayów (kosztorysów) na budować się mające drogi bite, groble, mosty itp.” (1819), „Przepisy względem odrabiania szarwarków zatwierdzone przez komisję Spraw Wewnętrznych i Policji” (1820), „Początkowa nauka praktyczna dla konduktorów drogowych z ogólnego systemu budowy i instrukcji dla drogownictwa w Królestwie Polskim, z litografowanym planem i skalą robót przez Jeneralną Dyrekcję Dróg i Mostów” (1820), „Przepisy robienia Adamizacji, czyli pokrywania tłuczonym głazem Dróg i Ulic w miastach”(1827).

W każdej pracy i dziele widział nie tylko budowle, ale i ludzi. Dlatego zwyczajem było upamiętnianie tablicami lub pomnikami budowniczych. Do najbardziej znanych pomników należy obelisk na Grochowie, upamiętniający ukończenie budowy Traktu Brzeskiego, 190-kilometrowej, jednej z najnowocześniejszych dróg w ówczesnej Europie (obecna DK2). Skupił wokół siebie szeregi oddanych pracowników – zalążek służby drogowej, dla których służba miała wymiar ponadzawodowy. Był lubianym i charyzmatycznym człowiekiem, co pomimo zmieniającej się sytuacji pozwoliło na stabilność Dyrekcji i jej pracowników.

Po 23 latach od utworzenia Dyrekcji Jeneralnej w Królestwie Polskim było już 2000 km dróg bitych, a służba drogowa liczyła ponad 800 wykwalifikowanych pracowników technicznych. Pod wodzą Christianiego nastąpiło wiele pozytywnych zmian, uregulowań i standaryzacji, np. przy traktach budowano zajazdy, umożliwiające zmianę koni, zaspokojenie głodu lub nocleg. Wprowadzono również słupki milowe, w niebezpiecznych miejscach pojawiły się barierki, a każdą miejscowość oznaczono na wjeździe tablicą z nazwą.

Drogi są przywilejem krajów cywilizowanych, więc i o tą „cywilizację” często Franciszek dbał. Przykładem tego było angażowanie, oczywiście siebie jak i inżynierów drogowych, do szukania starych książek, manuskryptów, rzadkich ptaków i zwierząt, ciekawych okazów mineralogicznych dla Warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk i Uniwersytetu Warszawskiego. Muzeum Rzeczy Przyrodzonych ofiarował znaleziony przy wydobywaniu żwiru w Lesznowoli kamienny posąg Kazimierza Wielkiego, który mimo wielu zakrętów historii dziś możemy podziwiać w Muzeum Historycznym m. st. Warszawy na Starym Mieście. Był również rzecznikiem zakładania szkół technicznych w Królestwie Polskim. W 1827 r. wszedł do Rady Politechnicznej, której zadaniem było opracowanie koncepcji Instytutu Politechnicznego (późniejszej Politechniki Warszawskiej). Był członkiem Towarzystwa Naukowego w Krakowie oraz Towarzystwa Naukowego Uniwersytetu i Akademii Medyko-Chirurgicznej w Wilnie.

Christiani mieszkał w Warszawie, w gmachu Dyrekcji Jeneralnej Dróg i Mostów na Nowym Świecie. Podczas budowy traktu krakowskiego, pod Radomiem jego uwagę zwrócił bardzo zaniedbany majątek Orońsko, którego w niedługim czasie stał się dzierżawcą. Pięć lat później, w 1934 roku, wraz z żoną odkupił go od rządu i ciągle przekształcał, przebudowywał, tworząc tam również ich rodzinną wiejską rezydencję. Ukształtował wieś od nowa przenosząc budowle na tereny wyżej położone. Zlecił uporządkowanie pobliskich dróg i przebudowę starych ujęć wody. Przeprojektował i przebudował park oraz zespół pałacowy. Franciszek wiedział, że braknie mu życia dla realizacji planów względem Orońska, dlatego też w testamencie zobowiązał żonę do zrealizowania planów, zwłaszcza nowej zabudowy projektowanej przez inżyniera Matscheko. Za zasługi przy budowie dróg, 14 stycznia 1840 roku, władze nadały Christianiemu dziedziczne szlachectwo Królestwa Polskiego z herbem Jarosław. Obecnie herbu tego używa gmina Orońsko, która rok 2018 ogłosiła rokiem Franciszka Christianiego. Pracując do ostatnich chwil zmarł 7 czerwca 1842 roku w Warszawie. Nad karawanem zaprzężonym w sześć koni nieśli baldachim inżynierowie w galowych mundurach, z tyłu prowadzono konia w czarnej krepie. W kondukcie szli członkowie Rady Administracyjnej Królestwa Polskiego, senatorowie, generałowie, dygnitarze, inżynierowie, konduktorzy i dróżnicy. Kondukt zamykał oddział wojsk inżynieryjnych i pięć dział. Pochowany został na Cmentarzu Powązkowskim.

Portret: Muzeum Narodowe w Krakowie




Reklamy
Geobrugg Porr Soletanche Keller SG Pam Wodociągi Miasta Krakowa GEO-Instruments
nbi med!a
ul. Zakopiańska 9/101 | 30-418 Kraków
tel.: 12 292 70 70
- -
Copyright © nbi med!a 2005 - 2021
Wszelkie prawa zastrzeżone



Serwis nie ponosi odpowiedzialności za treść reklam, artykułów sponsorowanych i ogłoszeń.
Jakiekolwiek wykorzystywanie w całości lub we fragmencie materiałów zawartych na www.nbi.com.pl bez zgody wydawcy jest zabronione i chronione prawem.

Niniejsza strona internetowa wykorzystuje pliki cookie. Kontynuujac jej przegladanie wyrażasz zgodę na ich zapisywanie w pamięci urzadzenia. Poprzez zmianę ustawień w przegladarce internetowej możesz wyrazić zgodę na zapisywanie plików cookie lub je zablokować. Więcej informacji na temat stosowania cookies znajdziesz w polityce cookie. (Kliknięcie linku nie powoduje zmian w ustawieniach cookies).




Akceptuję - nie pokazuj więcej tego powiadomienia.

Akceptuję