Najważniejszy projekt budowlany ostatnich lat, przedsięwzięcie warte ponad 1,2 mld zł, wszedł w fazę realizacji 29 września 2008 r. w miejscu Stadionu X-lecia w Warszawie. Autorem projektu jest konsorcjum biur projektowych: JSK Architekci sp. z o.o. z Warszawy, GMP (Architekten von Gerkan, Marg und Partner) z Hamburga oraz SBP (Schleich Bergermann und Partner) ze Stuttgartu. Firma JSK Architekci specjalizuje się w projektowaniu centrów i terminali lotniczych, kolejowych i cargo oraz obiektów sportowych, w szczególności stadionów i aren widowiskowych. Firma ta stworzyła m.in. jeden z finałowych projektów koncepcyjnych w przetargu na rozbudowę międzynarodowych portów lotniczych w Warszawie i we Wrocławiu. Zwyciężyła w konkursie na opracowanie koncepcji architektonicznej drugiego terminalu pasażerskiego Portu Lotniczego im. Lecha Wałęsy w Gdańsku oraz w konkursie na opracowanie koncepcji architektoniczno-urbanistycznej stadionu piłkarskiego we Wrocławiu. Obecnie jest generalnym projektantem rozbudowy lotniska we Frankfurcie nad Menem, w Düsseldorfie oraz Münster-Osnabrück oraz aktualnie powstającego lotniska Berlin-Schönefeld.
Umowę na opracowanie projektu zawarto 17 grudnia 2007 r. Projekt budowlany, który inwestor otrzymał w czerwcu 2008 r. pozwolił na uzyskanie 22 lipca 2008 r. pozwolenia na budowę. Budowa Stadionu Narodowego będzie przebiegała w dwóch etapach.
Etap I, obecnie trwający, obejmuje roboty rozbiórkowe, ziemne oraz fundamenty specjalne (pale wielkośrednicowe, wiercone w osłonie rurowej, pale prefabrykowane wbijane, kolumny żwirowe i żwirowo-betonowe oraz kolumny jet grouting), a roboty (stan na 26 listopada 2008) są zaawansowane w ok. 40% (umowa w wyniku rozstrzygniętego przetargu została podpisana 26 września 2008 r. z firmą Pol-Aqua Sp. z o.o. z Piaseczna). Zakończenie prac przewidziano pod koniec marca 2009 r.
Etap II, w ramach którego zostaną wykonane wszystkie pozostałe roboty konstrukcyjne, instalacyjne, wykończeniowe i wyposażeniowe, będą objęte przetargiem ograniczonym, ogłoszonym w końcu października 2008 r., którego rozstrzygnięcia należy się spodziewać na przełomie I i II kwartału 2009 r.

Dane techniczne kompleksu sportowego Stadion Narodowy
55 tys. miejsc, 40 m wysokości, 14 tys. pali różnego rodzaju, na których będą się wspierać fundamenty Stadionu Narodowego to najważniejsze elementy najnowszej generacji areny futbolowej nie tylko w Polsce, ale i w naszej części Europy, zaprojektowanej zgodnie ze wszystkimi normami i wymogami UEFA. Powstaje w niecce obecnego Stadionu X-lecia.
KONSTRUKCJA STADIONU
Stadion Narodowy będzie miał dwa pierścienie trybun: dolny i górny, pod którymi znajdą się liczne powierzchnie komercyjne.
KONSTRUKCJA DACHU
Stalowy dach będzie konstrukcją niezależną od żelbetu, z którego zostanie zbudowany stadion. Osłoni nie tylko trybuny, ale również boisko. Tym samym bardzo wyraźnie zwiększy się funkcjonalność stadionu, efektowna impreza będzie mogła mieć tu miejsce również w czasie opadów deszczu lub śniegu. Wewnętrzna membrana dachowa podczas meczów i innych imprez będzie odbijać dźwięki, potęgując doznania słuchowe.
DANE INŻYNIERYJNE
Stadion łącznie z otaczającą, ogrodzoną powierzchnią dojazdów, dojść, pawilonów kasowych, urządzonej zieleni itp. zajmie działkę ok. 20 ha.
Powierzchnia wszystkich pomieszczeń na stadionie, łącznie z podziemnymi parkingami wyniesie ok. 190 tys. m2.
Kubatura – ok. 1,02 mln m3.
Poza częścią pomieszczeń służących do obsługi sportowej stadionu oraz do zachowania bezpieczeństwa, a także pomieszczeń techniczno magazynowych, znajduje się ok. 45 tys. m2 powierzchni komercyjnej przeznaczonej na wynajem (biura, sale konferencyjne, restauracje z pełnym zapleczem gastronomicznym, Muzeum Sportu, fitness, kluby biznes i kibica).
55 tys. miejsc, w tym:
– 100 miejsc dla osób niepełnosprawnych i 100 dla osób towarzyszących,
– 2 tys. miejsc dla członków klubu VIP,
– 2 tys. miejsc Premium,
– 600–900 miejsc w lożach dla VIP-ów w 60 boksach,
– 860 miejsc dla dziennikarzy, z czego 210 miejsc dla komentatorów, 500 dla prasy, 150 miejsc dla obserwatorów.
BOISKO PIŁKARSKIE
Wymiary boiska wyniosą 68 x 105 m, z możliwością organizowania również rozgrywek rugby i futbolu amerykańskiego. Murawa będzie wielowarstwowa, naturalna, ogrzewana i nawilżana. Nie przewidziano bieżni lekkoatletycznej wokół stadionu.
Ze względu na skomplikowane warunki geologiczne w rejonie, Stadion Narodowy stanie na ponad 2 tys. żelbetowych palach o średniej długości 32 m i średnicy 80–120 cm. Łączna długość wszystkich pali wyniesie 66 km, natomiast łączna ilość betonu do ich wykonania to aż 52 tys. m3.
Stadion Narodowy będzie posiadał osiem kondygnacji o zróżnicowanej wysokości. Najwyższy punkt, na poziomie trybun, osiągnie 41 m nad poziomem obecnie istniejącej murawy Stadionu X-lecia, natomiast najwyższy punkt konstrukcji stalowej dachu znajdzie się 70 m od dzisiejszej murawy.
Murawa boiska zostanie położona na żelbetowej płycie umieszczonej ponad 8 m wyżej niż obecna płyta do gry. Pod płytą zostanie stworzony dwupoziomowy podziemny parking na ok. 1,8 tys. samochodów.
Widownia i powierzchnia pod trybunami będzie dostępna z dwóch otwartych galerii, z których podziwiać będzie można również panoramę lewobrzeżnej Warszawy. Na galeriach znajdować się będą 954 sanitariaty oraz kilkadziesiąt kiosków gastronomicznych.
Na 6. poziomie przewidziano ok. 2,4 tys. m2 powierzchni dla Fitness Clubu i 3,4 tys. m2 powierzchni użytkowej pomieszczeń konferencyjnych, 3,2 tys. m2 powierzchni biurowej, zaś 900 m2 dla Klubu Biznesu i restauracji. Pomieszczenia konferencyjne zaprojektowano na 5. poziomie, a ich powierzchnia przekroczy 3,8 tys. m2. Sklepy i kioski powstaną na poziomie 4., zajmą 4000 m2. Na poziomie 3. planowane jest ok. 2 tys. m2 powierzchni z przeznaczeniem na Muzeum Sportu, 1,8 tys. m2 na Klub Kibica oraz prawie 2,5 tys. m2 na Fun Shop.
Stadion Narodowy będzie gotowy w połowie 2011 r.

Zdjęcia

ALPINE – światowy specjalista w budowie stadionów

– Czy inżynierowie napotykają na problemy techniczne?
– Jak dotąd nie, odkryta została jedna bomba lotnicza o wadze 50 kg, co wyłączyło z budowy obszar kilkunastu metrów kwadratowych na kilka godzin. Poza tym nie ma żadnych niespodzianek ani problemów.
– Sam stadion ma dokładny plan budowy, a jak wygląda sprawa zagospodarowania przestrzennego wokół niego?
– Spółka Narodowe Centrum Sportu zajmuje się jedynie budową Stadionu Narodowego, obszar wokół jest w zarządzie skarbu państwa reprezentowanego przez ministra sportu, i to minister będzie podejmował decyzje dotyczące przyszłości tego terenu.
– Jak wielki jest to projekt logistyczny, ilu osób zatrudniono na budowie?
– Około 200 osób.
–Termin zakończenia budowy – 2011 r.– jest realny?
– To termin absolutnie pewny. Stadion będzie gotowy do wstępnej eksploatacji pod koniec czerwca 2011 r.

Komentarza udzielił: Marcin Hadaj
Dyrektor ds. komunikacji społecznej
Rzecznik prasowy Narodowe Centrum Sportu

Realizacja robót palowych przez firmę Mostmarpal na Stadionie Narodowym w Warszawie

 

Trwają prace ziemne oraz fundamentowe pierwszego etapu budowy Stadionu Narodowego w Warszawie. Ta niecodzienna i, można by rzec, ponadczasowa inwestycja, skupiła grono specjalistycznych firm z zakresu robót ziemnych oraz fundamentów specjalnych. Obok kotwionych ścianek szczelnych, pali prefabrykowanych, kolumn iniekcyjnych jet grouting oraz kolumn betonowych i żwirowych, projekt zakłada również wykonanie pali wielkośrednicowych wierconych z iniektowaną podstawą w osłonie rurowej. Pale te, tworzące fundament najbardziej wytężonych i odpowiedzialnych elementów przyszłej konstrukcji trybun oraz zadaszenia obiektu, stanowią znaczną część zakresu realizowanych na tym etapie robót.
Wymóg fachowości, zapewniający jakość realizowanych prac, oraz ograniczenia czasowe rozpatrywanej inwestycji, przy jednoczesnym ogromnym zakresie niezbędnych do zrealizowania prac, spowodowały konieczność zaangażowania do tego zadania firm specjalizujących się w głębokim fundamentowaniu, dysponujących olbrzymimi możliwościami przerobowymi oraz ogromnym parkiem maszynowym. Firma Mostmarpal Sp. z o.o., będąca największą firmą wykonującą wiercone pale wielkośrednicowe w osłonie rurowej, jako jedyna była w stanie sprostać wymaganiom stawianym w ramach pierwszego etapu budowy Stadionu Narodowego w Warszawie.
Szczegółowy harmonogram robót, wynikający bezpośrednio z założonej technologii prowadzenia robót oraz krótkiego okresu realizacji, wymusił konieczność wykonania całości pali wielkośrednicowych w początkowej fazie rozpatrywanego etapu budowy. Takie założenie umożliwiło otwarcie frontu robót dla kolejnych podwykonawców i pozwoliło zmieścić się w narzuconych ramach czasowych. Dlatego też pierwszą firmą wykonującą głębokie fundamentowanie, która pojawiła się na Stadionie Narodowym, była firma Mostmarpal.
Zawarta umowa pomiędzy Mostmarpal a generalnym wykonawcą inwestycji – firmą Pol-Aqua SA zobowiązywała nas do zapewnienia ciągłej pracy sześciu palownic równocześnie. Początkowo roboty rozpoczęto dwiema maszynami, by z czasem zwiększyć ich liczbę na budowie do czterech. Dobowe przeroby osiągały poziom ponad 300 m pala, co przy uwzględnieniu problemów komunikacyjnych stolicy oraz technicznych aspektów wykonania pala (wymagające i różnorodne uwarstwienie gruntu, konieczność wykonania instalacji do iniekcji, dzielone zbrojenie, wysoki stan wody gruntowej ) jest osiągnięciem imponującym.
Wynikające bezpośrednio z projektu technologie wykonania poszczególnych robót oraz ukształtowanie docelowe części fundamentowej stadionu (podział na platformy o zróżnicowanych poziomach) wpłynęły na konieczność uwzględnienia powstających przerw technologicznych, które z kolei wymusiły ciągły ruch sprzętu wiertniczego po placu budowy. Taki sposób prowadzenia robót wpływał na ciągłe zmiany w położeniu każdej z palownic, co wymagało znacznej elastyczności i szybkiej reakcji na zmieniającą się sytuację. Ponadto niewielki teren inwestycji przy jednoczesnej kumulacji dużej ilości sprzętu, materiałów i ludzi nie sprzyjał staraniom o podnoszenie efektywności prowadzonych robót. Kluczem do sukcesu okazała się ścisła współpraca z generalnym wykonawcą w zakresie szeroko pojętej logistyki budowy.
Nieprzerwana praca w systemie 24-godzinnym przez siedem dni w tygodniu zaowocowała nie tylko spełnieniem założeń i tak już napiętego harmonogramu, lecz nawet jego znacznym wyprzedzeniem. Umożliwiło to otwarcie frontu robót dla kolejnych firm i co za tym idzie – przyspieszyło i ułatwiło prowadzenie dalszych działań w ramach budowy.
Podsumowując należy stwierdzić, że angażując sprawdzone, profesjonalne i dobrze przygotowane do swojej działalności firmy, które dodatkowo potrafią ze sobą ściśle współpracować, uzyskuje się efekt, który z pewnością przyniesie zadowolenie obu stronom procesu budowlanego: inwestorowi oraz wykonawcy. Nawiązując natomiast do wszelkich sceptycznych głosów, które pojawiały się przed rozpoczęciem robót, związanych z obawami co do terminowości realizacji tego zadania, warto przypomnieć znane przysłowie: chcieć, to móc.

 

Witold Jurasz, Mostmarpal Sp. z o.o.; kierownik robót palowych na Stadionie Narodowym w Warszawie

– POL-AQUA SA jako pierwsza weszła na plac budowy Stadionu Narodowego w Warszawie, wykonując na terenie dawnego Stadionu X-lecia roboty rozbiórkowe, ziemne oraz związane ze wzmocnieniem gruntu, w tym palowanie. Jak przebiegają te prace? Czy udaje się dotrzymywać terminów, bo przecież w przypadku tego obiektu liczy się każdy dzień.
– Zgodnie z harmonogramem 13 kwietnia br. inwestor ma odebrać pierwszy etap budowy Stadionu Narodowego i na obecnym stadium nie ma zagrożenia dla tego terminu. Co więcej, nawet wyprzedzamy harmonogram i wszystko wskazuje na to, że jeśli nie będzie żadnych niespodzianek, zakończymy prace przed wyznaczoną datą. Ta budowa jest naszym oczkiem w głowie. Jest najbardziej prestiżowym zadaniem z możliwych, nieporównywalnym z realizacją tego rodzaju obiektów w innych miastach, w których wznoszone są stadiony na Euro 2012.
Odkąd weszliśmy na plac budowy, staliśmy się rozpoznawalni również poza branżą budowlaną. Mówi się o nas, że jesteśmy „firmą od Stadionu Narodowego”. Na tę budowę wszyscy spoglądają z uwagą, obserwują postępy. Mam przy tym wielką satysfakcję, że udaje się zadać kłam obiegowym opiniom, jakoby Polacy nie byli w stanie podołać terminom, chyba że przyjadą Chińczycy. Problemem w naszym kraju nie jest wykonawstwo, lecz wolne tempo przeprowadzania uzgodnień, zwłaszcza w przypadku budowy dróg. Nieporozumieniem jest powoływanie się na fakt, że w Chinach buduje się tysiące kilometrów autostrad w ciągu roku. Weźmy pod uwagę choćby fakt, że w Polsce obowiązuje restrykcyjne prawo chroniące środowisko naturalne, a autostrady przebiegają przez tereny zurbanizowane.
– Czy w trakcie prac pojawiły się jakieś nieoczekiwane trudności techniczne, wymagające np. zmiany technologii, bądź np. zastali Państwo inne niż opisał inwestor warunki gruntowe?
– Spodziewaliśmy się kłopotów z wbijaniem pali. Przygotowaliśmy się nawet na specjalne podwiercania, ale nie było potrzeby ich wykonywania. Straszono nas, że wchodzimy na powojenne gruzowisko, w którym znajdziemy niebezpieczne obiekty, w tym rozliczne niewypały z czasów wojny. To rzeczywiście bardzo wydłużyłoby pracę, gdyż musielibyśmy czekać na zgodę saperów. Natknęliśmy się jednak tylko na jedną bombę lotniczą. Teraz najprawdopodobniej już nawet zima nam nie przeszkodzi. Z 14 tys. pali do początku grudnia 2008 r. zostało wbitych ok. 8 tys.
Obawiano się, czy nie unieruchomimy komunikacji w Warszawie, gdyż do wywiezienia jest 270 tys. m3 ziemi i gruzu. Tymczasem, podam dla przykładu, tylko w ciągu jednej doby usunęliśmy z placu budowy 11 tys. m3 i to bez żadnych ułatwień, policyjnej asysty itp. Wykonywaliśmy zresztą już trudniejsze zadania i wywoziliśmy dużo więcej ziemi, np. 400 tys. m3 w trakcie budowy Centrum Handlowego Arkadia, także w Warszawie. Pod względem wielkości robót i ich specyfiki to, co robimy na Stadionie Narodowym, nie jest dla nas niczym nowym.

Komentarza udzielił: Marek Stefański, prezes zarządu Przedsiębiorstwa Robót Inżynieryjnych POL-AQUA Spółka Akcyjna